Via Crucis, Ferenc Liszt (1811-1886)
Het moet velen verbaasd hebben toen Ferenc (Franz) Liszt (1811-1886), die in heel Europa bekend was als ongevenaard pianovirtuoos en flamboyante persoonlijkheid,
in 1861 het roer radicaal omgooide. Hij trok zich terug uit het openbare leven, ging theologie studeren en wilde tot priester gewijd worden. Naar verluid stonden
de kerkelijke autoriteiten hem dat vanwege zijn vroegere, mondaine levenswandel echter niet toe.
Deze verinnerlijking zien we ook terug in zijn stijl van
componeren. De composities van de late Liszt zijn extreem sober en zowel in hun vorm als in hun samenklank opvallend eigenzinnig en modern. Dat geldt ook voor zijn
Via Crucis (Die 14 Stationen des Kreuzwegs). Liszt begon met de compositie van dit werk toen hij in het najaar van 1878 in Rome verbleef en hij voltooide het in
1879 in Budapest. Oorspronkelijk is het werk bedoeld voor orgel (harmonium), baritonsolo en koor. Later maakte Liszt ook een versie waarin hij het orgel door de piano
verving. Ook volgden versies voor piano- en orgelsolo.
Liszt had het plan zijn Via Crucis in het Colosseum uit te voeren, met het harmonium als begeleidend
instrument, maar daar is het niet van gekomen. De wereldpremire vond pas plaats in 1929 (sic). De verklaring daarvoor is dat zijn generatiegenoten vreemd tegen het
werk aankeken en niet wisten wat ze ermee aan moesten. De tijd heeft hen ongelijk gegeven.
Het Monteverdi Kamerkoor Utrecht voert de Via Crucis van Liszt uit
in de versie, zoals de componist die oorspronkelijk voor ogen had, namelijk met harmonium. Jan Raas bespeelt een Frans drukwindharmonium, gebouwd door Victor
Mustel in jaar (1878) waarin de Via Crucis ontstond.
Het gehele programma is zo samengesteld dat de verschillende composities (o.a. een motet van Lajos Brdos
en een sololied van Liszt), evenals de Via Crucis zelf, n sterk samenhangend geheel vormen.
Een sobere enscenering,
genspireerd door de wijze waarop in 2009 het lustrumproject Remember me door regisseur Jos Groenier werd vormgegeven, zal de symboliek en de dramatiek van het
lijdensverhaal ondersteunen.
Het Monteverdi Kamerkoor Utrecht zal in dit project onder leiding staan van zijn vaste dirigent Wilko Brouwers. Ook verleent
de jonge Nederlandse bariton Michal Wilmering zijn medewerking.
Programma
Via Crucis |
Improvisaties (harmonium) LAJOS BRDOS (1899-1986): Jeremis prfta Knyrgse (koor) Improvisaties (harmonium) FERENC LISZT (1811-1886): Gebet (bariton en orgel) Improvisaties (harmonium) FERENC LISZT: Via Crucis (koor, bariton en harmonium) |
Concerten
zo 18 maart 2012 15:00 u |
Bathmen | Dorpskerk |
zo 25 maart 2012 15:00 u |
Zuid-Scharwoude | Koogerkerk |
vr 30 maart 2012 20:15 u |
Utrecht | Pieterskerk |
Reserveringen
- Bathmen: kaartverkoop aan de deur
- Zuid-Scharwoude: Klik hier om te reserveren
- Utrecht: Klik hier om te reserveren
Medewerkenden
Jan Raas | harmonium |
Michal Wilmering | bariton |